ANKARA / TEKHA
Dışişleri Bakanlığı, Türkiye’nin uluslararası uzay iş birliği programı Artemis Anlaşmaları’nı imzalamasına ilişkin, “Türkiye, Artemis Mutabakatı’ ile ortaya konulan anlayış çerçevesinde uzayın barışçıl amaçlarla keşfi ve kullanımına yönelik uluslararası iş birliğini desteklemeyi, uzay teknolojileri ve keşfi alanındaki çalışmalara uluslararası hukuk temelinde kapsayıcı ve yenilikçi bir yaklaşımla katkı sunmayı sürdürecektir” açıklamasını yaptı.
Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, “Ülkemiz, Ay keşiflerinin güvenliğini artırmayı ve dış uzayın barışçıl, sürdürülebilir ve faydalı kullanımını teşvik etmeyi amaçlayan ilkeler bütünü niteliğindeki Artemis Mutabakatı’nı dün (31 Ağustos) imzalamıştır. Türkiye, Artemis Mutabakatı’yla da ortaya konulan anlayış çerçevesinde uzayın barışçıl amaçlarla keşfi ve kullanımına yönelik uluslararası iş birliğini desteklemeyi, uzay teknolojileri ve keşfi alanındaki çalışmalara uluslararası hukuk temelinde kapsayıcı ve yenilikçi bir yaklaşımla katkı sunmayı sürdürecektir. 5-9 Ekim 2026 tarihlerinde Antalya’da ev sahipliği yapacağımız 77’nci Uluslararası Uzay Kongresi de bu ortak vizyonun pekiştirilmesi için önemli bir zemin teşkil edecektir” denildi.
Artemis Mutabakatı’nın Kapsamı Ve Stratejik Önemi
Öte yandan Bakanlık kaynaklarından edinilen bilgiye göre, Artemis Mutabakatı ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) tarafından 2020 yılında yedi ülkeyle (Avustralya, Kanada, İtalya, Japonya, Lüksemburg, BAE ve Birleşik Krallık) başlatıldı. Ay keşiflerinin güvenliğini artırmayı ve dış uzayın sürdürülebilir ile faydalı kullanımını teşvik etmeyi amaçlayan belgenin bağlayıcılığı bulunmuyor. Halihazırda 70 ülkenin imzacı olduğu mutabakatın imzalanmasıyla, Türkiye’nin Artemis Programlarında ortak ülke olarak yer alması mümkün hale geliyor.
Türkiye’nin Artemis Programı’na dahil olması, gelişmekte olan uzay sanayinin küresel uzay ekonomisine entegrasyonuna ve Milli Uzay Programlarının ilerletilmesine katkı sunuyor. Artemis Mutabakatı, Türkiye’nin 2022-2030 Milli Uzay Programı Strateji Belgesi’nde yer alan uzay teknolojilerinde ve sanayisinde yerli kapasite ile kabiliyetlerin geliştirilmesi amacıyla bölgesel veya uluslararası iş birliklerinin güçlendirilmesi hedefiyle örtüşüyor. Bu kapsamda atılan adım, Türkiye Uzay Ajansı ile TÜBİTAK-UZAY iş birliğinde yürütülen Türkiye’nin ilk Ay görevi ‘Ay Araştırma Projesi (AYAP)’ ve NATO’daki uzay ile havacılık projelerine destek sağlıyor.
