ANKARA / TEKHA
Türkiye’nin ev sahipliğinde düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi öncesinde Baltık ve İskandinav ülkelerinin liderleri, savunma harcamalarının artırılması ve Ukrayna’ya destek konularında önemli açıklamalarda bulundu.
Nawrocki: Rusya Temel Tehdit Olmaya Devam Ediyor
Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in askeri gücünü Orta ve Doğu Avrupa ülkelerine karşı kullanmasının her zaman mümkün olduğunu söyledi. Nawrocki, “Amerikan askerleri için Polonya’da kalıcı bir üs kurulmasını istiyoruz.” dedi. ABD Başkanı Donald Trump’ı NATO’nun “direği ve bel kemiği” olarak niteleyen Nawrocki, ittifak içindeki sorunların çözülmesi ve temel tehdidin Rusya olduğunun kabul edilmesi çağrısı yaptı.
Michal: Hava Savunmasına Dönüşecek
Estonya Başbakanı Kristen Michal, müttefiklerin savunma harcamalarını artırmaları gerektiğini ifade etti. Baltık Denizi’ndeki NATO tatbikatlarının ve operasyonların sürdüğünü belirten Michal, “NATO’nun çalıştığını biliyorum, deniz operasyonları var, hava polisliği var, bugünkü zirvede hava savunmasına dönüşecek bu.” ifadelerini kullandı. ABD’nin Baltık ülkelerinin yanında olmasının Rusya için önemli bir mesaj olduğunu ekledi.
Nauseda: 5. Maddeye Dair Şüphe Bırakmamalıyız
Litvanya Cumhurbaşkanı Gitanas Nauseda, Ukrayna’nın özgürlüğü için mücadele ettiğini belirterek Avrupa ülkelerinin Rusya ve Belarus’tan gelen tehditlere maruz kaldığını vurguladı. Kolektif savunma ilkesine dikkat çeken Nauseda, “Eğer 5. maddeye dair herhangi bir şüphe bırakmazsak Rusya, bunu test etmeyecektir. Ancak bunu 100 veya 200 kez tekrarlamak yeterli değil, daha fazla harcama yapmalı, hava savunmasını güçlendirmeliyiz. Bunu sadece NATO içinde değil, Avrupa Birliği’nde (AB) de görüşmeliyiz.” dedi. Nauseda ayrıca ihtiyaç halinde mayın temizleme ekiplerini Hürmüz Boğazı’na göndermeye hazır olduklarını belirtti.
Kristersson: Savunma Harcamalarında Üzerimize Düşeni Yapıyoruz
İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, Rusya’nın müzakereye yanaşmadığını ancak Ukrayna’ya karşı savaşı kazanamadığını belirtti. İsveç’in 2030’a kadar savunma harcamalarını gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 5’ine çıkarmayı hedeflediğini söyleyen Kristersson, “Ukrayna’ya yönelik güçlü desteğin sürdürülmesi, bizim en önemli önceliğimizdir.” ifadesini kullandı. Kristersson, Ukrayna’ya yeni nesil “Gripen E” savaş uçakları tedarik edeceklerini ve ikinci el savaş uçakları hibe edeceklerini açıkladı.
Store: Söylemlerle Yaşamayı Öğrenmek Zorundayız
Norveç Başbakanı Jonas Gahr Store, Lahey’de belirlenen yüzde 5 savunma harcaması hedefine ilerlediklerini kaydetti. ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığını azaltabileceğine yönelik tartışmalara değinen Store, “Şu ya da bu liderin söylemleriyle yaşamayı öğrenmek zorundayız. Ancak somut verilere baktığınızda Avrupa’nın yalnızca daha fazla harcama yapmadığını, aynı zamanda daha akıllıca harcadığını görürsünüz.” diye konuştu. Store, Norveç’in en büyük savunma yatırımını donanmasına yapacağını belirtti.
Stubb: Grönland Yalnızca Danimarka Krallığı’nın Elindedir
Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, Ukrayna’ya Patriot füzeleri ve hava savunma sistemleri sağlanması gerektiğini vurguladı. Rusya’nın halk tepki gösterirse savaşı durduracağını ifade eden Stubb, baskının sürmesi gerektiğini söyledi. ABD ile İran arasında diyalog umduğunu belirten Stubb, Grönland konusundaki tartışmalara ilişkin, “Grönland ile ilgili meseleler birbiriyle bağlantılıdır ve yalnızca Danimarka Krallığı’nın elindedir.” değerlendirmesinde bulundu. Stubb, zirvede Ukrayna konusunda sonuç alınması açısından çok iyimser olmadığını da sözlerine ekledi.
