Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı merkezi yönetim bütçesinden Ar-Ge faaliyetleri için yapılan harcamalar ile 2026 yılı bütçesinden ayrılan ödenek istatistiklerini açıkladı.
Buna göre, 2025 yılında Ar-Ge faaliyetleri için gerçekleştirilen harcama 253 milyar 544 milyon lira oldu. Bu harcamanın merkezi yönetim bütçesi içindeki oranı yüzde 1,58 olarak kaydedildi. Söz konusu harcamaların, 63 trilyon 20 milyar 906 milyon lira olan Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içerisindeki payı ise yüzde 0,40 olarak kayıtlara geçti.
Bütçe başlangıç ödenekleri esas alınarak yapılan hesaplamalara göre, 2026 yılı merkezi yönetim bütçesinde Ar-Ge faaliyetleri için 308 milyar 568 milyon lira ödenek tahsis edildi.
En Fazla Fonlama Üniversitelere Yapıldı
Ar-Ge için merkezi yönetim bütçesinden yapılan harcamalar sosyoekonomik hedeflere göre sınıflandırıldığında, 2025 yılında en fazla Ar-Ge fonlaması yüzde 64,9 oranla genel bilgi gelişimi için üniversitelere yapıldı. Bu hedefi sırasıyla şu alanlar takip etti:
-
Endüstriyel üretim ve teknoloji: Yüzde 11,5
-
Genel bilgi gelişimi (diğer kaynaklardan finanse edilen): Yüzde 5
-
Tarım: Yüzde 4,4
-
Eğitim: Yüzde 4,4
Bütçe başlangıç ödenekleri esas alınarak yapılan hesaplamalara göre, 2026 yılında da Ar-Ge için en fazla ödenek yüzde 69,5 ile genel bilgi gelişimi için üniversitelere ayrıldı. Endüstriyel üretim ve teknoloji sosyoekonomik hedefler arasında yüzde 8,9 ile ikinci sırada yer aldı. Bu alanı yüzde 5,5 ile genel bilgi gelişimi (diğer kaynaklardan finanse edilen), yüzde 4,7 ile tarım ve yüzde 4 ile savunma takip etti.
Uluslararası Ar-Ge Programlarına Ayrılan Pay
Merkezi yönetim bütçesinden uluslararası Ar-Ge programlarına 2025 yılında 1,82 milyar lira ayrıldı. Programların alt kategorilerine bakıldığında, Avrupa çapında yürütülen Ar-Ge faaliyetleri 987 milyon lirayla ilk sırada yer aldı. Bunu 435 milyon lirayla ikili veya çok taraflı kamu Ar-Ge programı fonları ve 402 milyon lirayla uluslararası Ar-Ge faaliyeti yürüten kuruluşlara gönderilen kamu fonları izledi.
Bütçe başlangıç ödeneğine göre uluslararası Ar-Ge programlarına 2026 yılında 1,95 milyar lira tahsis edildi. Bu alanda da ilk sırayı 1 milyar lira ile Avrupa çapında yürütülen Ar-Ge programları alırken, bunu 489 milyon lira ile uluslararası Ar-Ge faaliyeti yürüten kuruluşlara ait fonlar ve 460 milyon lira ile ikili veya çok taraflı uluslararası Ar-Ge programları takip etti.
